Zimą perfumy wyjątkowo chętnie skręcają w stronę kuchni. Pojawia się cynamon, kakao, rum, miód, pomarańcza i wszystko to, co potrafi przywołać obraz blachy wyjętej chwilę wcześniej z piekarnika. Nie chodzi jednak wyłącznie o słodycz, ponieważ najciekawsze kompozycje gourmand potrafią pachnieć jak konkretny wypiek, a nie po prostu jak zawartość cukiernicy.
Piernik jest tego świetnym przykładem. W perfumach nie istnieje jedna gotowa „nuta piernika”, podobnie jak nie ma jednej receptury na samo ciasto. Jedne pachnidła idą mocniej w przyprawy, inne przypominają lukrowane ciasteczka, jeszcze inne skręcają w stronę ciemnej czekolady czy alkoholu. I właśnie dzięki temu zimowa cukiernia zamknięta we flakonie ma znacznie więcej odsłon, niż mogłoby się wydawać.
Pierwsze skojarzenie jest oczywiste: cynamon i goździki. Gdy jednak przyjrzymy się prawdziwym mieszankom korzennym, szybko okazuje się, że paleta przypraw jest o wiele szersza.
Imbir wnosi do zapachów ostrzejszy, lekko szczypiący ton. Kardamon jest bardziej aromatyczny i świeższy, anyż specyficznie słodkawy, a gałka muszkatołowa dodaje ciepłej, suchej pikantności. Do tego może dojść pieprz czy skórka pomarańczowa, która rozjaśnia cięższe przyprawy i nadaje im bardziej świątecznej aury.
Kluczem są proporcje, które mają w tym przypadku ogromne znaczenie. Zdominowany przez goździki bukiet może stać się bardzo intensywny i niemal apteczny, natomiast większa ilość imbiru czy kardamonu przesuwa go w bardziej zadziorną stronę. Cynamon natomiast łatwo rozpoznać już od pierwszych sekund, ale pozostawiony sam sobie rzadko daje pełne wrażenie aromatycznego wypieku.
W rezultacie perfumy piernikowe potrafią pachnieć skrajnie różnie: od wytrawnej odsłony po miękki wypiek z wyraźnie grudniową aurą.
Nie wszystkie perfumy pachnące wypiekami rozwijają się w podobny sposób. Czasem pierwsze skojarzenie prowadzi do kruchego ciastka, czasem do miękkiego biszkoptu, a niekiedy do ciężkiego orzechowca albo tiramisu nasączonego alkoholem. O takim kierunku decyduje nie tylko poziom słodyczy, lecz także zestaw składników budujących konkretny „cukierniczy” efekt. Najczęściej można spotkać kilka takich kierunków:
Jeśli ktoś lubi klimat zimowych wypieków, ale źle znosi ciężką słodycz, warto szukać kompozycji, w których apetyczny charakter zostaje przełamany czymś bardziej suchym, ziołowym, drzewnym albo lekko dymnym. Takie zestawienia nadal potrafią przywołać skojarzenie z piernikiem czy ciastem, ale robią to subtelniej i z większą przestrzenią. Dobrym kierunkiem bywają na przykład połączenia:
W takich duetach gourmand nie znika, tylko zmienia profil. Słodycz przestaje być głównym tematem, a staje się jednym z elementów większej całości. W ten sposób zapach zachowuje zimowy sznyt, ale nie przypomina cukierniczej witryny oglądanej z odległości kilku centymetrów.
Perfumy gourmand na zimę mają jednego naturalnego sprzymierzeńca: temperaturę. Kompozycje, które podczas upału potrafią szybko stać się przytłaczające, w chłodniejszym powietrzu rozwijają się spokojniej. Słodkie i balsamiczne akcenty nie uderzają tak gwałtownie, za to korzenne szczegóły mogą wybrzmieć znacznie ciekawiej.
Dochodzi do tego jakże ważna pamięć zapachowa. Cynamon, imbir, kakao, miód czy pomarańcza dla wielu osób są mocno związane z końcówką roku. Wystarczy pojedynczy znajomy akcent, żeby uruchomić cały ciąg obrazów: gorącą blachę, lukier schnący na ciasteczkach, rozgrzany piekarnik albo kuchnię, w której ktoś bliski przygotowuje coś na święta.
Może właśnie dlatego zimą tak łatwo przywiązujemy się do takich zapachów. Jest w nich coś znajomego i trochę domowego, nawet jeśli trudno wskazać jeden konkretny obraz. Kojarzą się z końcem roku, spokojniejszym wieczorem i tym specyficznym momentem, kiedy na chwilę zwalnia się tempo. A jeśli perfumy potrafią zatrzymać choć odrobinę takiego nastroju, to trudno o lepszy moment, by po nie sięgnąć.